Karcinom mokraćne bešike je deseti najčešći tip karcinoma. U 2018-oj godini dijagnostikovano je preko 500 000 novih slučajeva, sa nešto više od 200 000 smrtnih slučajeva prouzrokovanih ovom vrstom karcinoma..

Karcinom mokraćne bešike je 6-ti najčešći karcinom kod muškaraca i 17-ti po učestalosti karcinom kod žena.

 

Šta je karcinom mokraćne bešike?

Karcinom mokraćne bešike predstavlja abnormalni rast ćelija u sluznici bešike. Razlikujemo tri najčešća tipa:

Urotelijalni karcinom – takođe poznat kao karcinom tranzicijskog epitela, koji se razvija u ćelijama sluznice mokraćne bešike. Daleko je najčešći tip te se javlja u 90% slučajeva ove vrste karcinoma.

Skvamocelularni karcinom – nastaje od skvamoznih ćelija, takođe u sluznici mokraćne bešike. Javlja se u 4% slučajeva.

Adenokarcinom – takođe nastaje u sluznici mokraćne bešike, ali iz žlezdanih (glandularnih) ćelija. Javlja se u 2% slučajeva.

Najčešći simptomi karcinoma mokraćne bešike:

simptomi raka besike

Brzina je ključna

Kod gotovo 50% karcinoma mokraćne bešike dijagnoza se postavi u ranom, ne-mišićno invazivnom stadijumu (stadijum 0-I), što znaći da se ćelije karcinoma nalaze samo u sluznici bešike. Kao i sa svim ostalim karcinomima, rana dijagnoza znatno poboljšava ishode lečenja i šanse za preživljenjem.

Približno trećina slučajeva bude dijagnostikovana tek kada se karcinom već proširio dublje u zid bešike, odnosno u mišićno invazivnom stadijumu (stadiumj II i III). U ostalim slučajevima karcinom se detektuje tek u odmaklom stadijumu kada se već proširio na okolne organe i tkiva – metastatski stadijum (stadijum IV).

Razlika među polovima

Iako se tri četvrtine slučajeva karcinoma mokraćne bešike javlja kod muškaraca, ženama karcinom mokraćnog mjehura često bude dijagnostikovan tek u uznapredovalom stadijumu bolesti (stadijum III-IV). Razlog za to može biti neadekvatno tumačenje prvih simptoma bolesti, koji se često preklapaju sa simptomima infekcije mokraćne bešike, koja se češće javlja kod žena.

stadiijumi rak besike

Ukoliko se dijagnoza postavi u VI stadijumu bolesti, petogodišnje preživljavanje kod žena iznosi 15% u poređenju sa 27% kod muškaraca. U suštini, žene imaju niže petogodišnje preživljavanje u poređenju sa muškarcima u svim stadijumima bolesti. Ovo pokazuje da postoji jasna potreba za podizanjem svesti o ranim simptomima karcinoma mokraćne bešike, posebno među ženama.

Nada za budućnost

Konstantna ulaganja u istraživanja biologije tumora i razvijanje i uvođenje imunoterapije je donelo novu perspektivu za određeni broj pacijenata koji boluju od karcinoma mokraćne bešike. Kombinacija rane dijagnoze i novih terapijskih mogućnosti uliva nadu u poboljšanje ishoda lečenja karcinoma mokraćne bešike.

Reference:

  1. Bray et al. Global cancer statistics 2018: GLOBOCAN estimates of incidence and mortality worldwide for 36 cancers in 185 countries. Ca Cancer J Clin. 2018;68:394-424.

    *Calculation based on Global cancer statistics 2018: GLOBOCAN estimates of incidence and mortality worldwide for bladder cancer, percentage of global incidence attributed to diagnosis in men
  2. Cancer.Net. [Internet; cited 2019 April 5]. Available from: https://www.cancer.net/cancer-types/bladder-cancer/introduction/.
  3. NHS. [Internet; cited 2019 April 5]. Available from: https://www.nhs.uk/conditions/bladder-cancer/symptoms/.
  4. Fight bladder cancer. [Internet; cited 2019 April 5]. Available from: http://fightbladdercancer.co.uk/learn/symptoms.
  5. National Cancer Institute. [Internet; cited 2019 April 5]. Available from: http://seer.cancer.gov/statfacts/html/urinb.html.
  6. Cancer.Net. [Internet; cited 2019 April 5]. Available from: https://www.cancer.net/cancer-types/bladder-cancer/stages-and-grades.
  7. Dobruch J et al. Gender and Bladder Cancer: A Collaborative Review of Etiology, Biology, and Outcomes. Eur Urol. 2016;69:300-310.
  8. Richards K.A et al. Urinary tract infection-like symptom is associated with worse bladder cancer outcomes in the Medicare population: Implications for sex disparities. Int J Urol. 2016;23:42-47.
  9. Nicholson, B. D et al. Bladder cancer in women. BMJ. 2014;348:g2171-g2171.