1. Šta su inhibitori?

Inhibitori su neurališuća antitela koja stvara organizam osoba sa hemofilijom kao odgovor na prisustvo stranog FVIII. Razvoj inhibitora smanjuje efikasnost tretmana preparatima FVIII.

2. Koliko često se inhibitori javljaju?

Inhibitori se javljaju kod 25-30% osoba sa teškom hemofilijom A i kod 3-13% osoba sa umerenom ili blagom formom ove bolesti. Oko 12-15% osoba sa teškom hemofilijom A će razviti inhibitore u visokom titru (≥5 Bethesda jedinica [BU]), te kod tih osoba tretman preparatima FVIII više neće biti efikasan.

3. Zašto su inhibitori najozbiljnija komplikacija tretmana hemofilije A?

Razvoj inhibitora povezan je sa značajnim povećanjem morbiditeta i mortaliteta kod osoba sa hemofilijom A. Kod osoba sa hemofilijom A i inhibitorima na FVIII otežano je zbrinjavanje krvarenja, te je prisutna veća incidenca oštećenja zglobova. Posledično je smanjen kvalitet života i povećan ukupan trošak lečenja, u odnosu na osobe sa hemofilijom A bez inhibitora.

4. Kada posumnjati na prisustvo inhibitora?

Na inhibitore treba posumnjati u slučaju krvarenja koje ne odgovara na tretman preparatima FVIII, posebno u slučajevima kada je prethodni tretman istim preparatima zaustavljao krvarenje.

5. Koliko često treba testirati prisustvo inhibitora?

Osobe sa hemofilijom A, osim u slučaju krvarenja koje ne prestaje nakon odgovarajućeg tretmana sa preparatima FVIII, trebaju biti redovno testirane na prisustvo inhibitora- deca dva puta godišnje, odrasli jednom do dva puta godišnje.  Osobe sa hemofilijom trebaju biti testirane na inhibitore i u slučaju intenzivnog tretmana sa preparatima FVIII koji traje više od 5 dana, kao i pre i posle operativnih zahvata. Smjernice Svetske Federacije za hemofiliju daju detaljne amernice o testiranju na inhibitore.

6. Kako se inhibitori dijagnostikuju?

Potvrda prisustva inhibitora i njihova kvantifikacija, odnosno merenje titra inhibitora se sprovodi laboratorijski, korištenjem Nijmegen modifikovanog Bethesda eseja.

7. Kako se tretiraju osobe sa hemofilijom A kod kojih su prisutni inhibitori?

Osobe sa hemofilijom A kod kojih su inhibitori prisutni u malom titru (<5BU) se mogu i daljei tretirati preparatima FVIII, ali u povećanim dozama, jer inhibitori koji su prisutni u malom titru se nekad mogu spontano povući. U slučaju da su inhibitori prisutni u velikom titru (≥5 BU), preparati FVIII nemaju efekta, te se terapijski pristup treba promeniti. Osobe sa hemofilijom A i inhibitorima u visokom titru mogu biti lečene lekovima kojim zaobilaze aktivnost FVIII, monoklonskim antitelom i indukcijom imune tolerancije.

 

Reference:

1. Whelan SF et al. Blood 2013;121:1039–48;

2. Wight J and Paisley S. Haemophilia 2003;9:418–35;

3. Gouw SC et al. Blood 2007; 109: 4648–54;

4. Eckhardt CL et al. Blood 2013;122:1954–62.

5. Gringeri A et al. Blood 2003;102: 2358–63;

6. Morfini M et al. Haemophilia 2007;13:606–12;

7. Recht M, et al. Value Health. 2014;17:744–8;

8. WFH Guidelines for the management of hemophilia. http://www1.wfh.org/publications/files/pdf-1472.pdf, pristup august 2020